Podatnicy, którzy prowadzą podatkową księgę przychodów i rozchodów, mają możliwość wyliczania zaliczek na podatek dochodowy z uwzględnieniem tzw. różnic remanentowych. W tym celu na koniec danego miesiąca podatnik sporządza remanent towarów, surowców oraz materiałów, który uwzględniany jest podczas generowania zaliczki na podatek dochodowy. W jaki sposób remanent w ciągu roku wpływa na wysokość zaliczki? Sprawdź, odpowiedź w niniejszym artykule.
Kiedy sporządza się remanent?
Jak stanowi § 24 rozporządzenia w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów, podatnicy zobowiązani są do sporządzenia i wpisania do księgi spisu z natury:
- na 1 stycznia,
- na koniec każdego roku podatkowego,
- na dzień rozpoczęcia działalności w ciągu roku podatkowego, [
- w razie utraty w ciągu roku podatkowego prawa do zryczałtowanego opodatkowania podatkiem dochodowym,
- w razie zmiany wspólnika,
- w razie zmiany proporcji udziałów wspólników,
- w razie likwidacji działalności.
Ponadto podatnicy mają także prawo do przeprowadzania remanentu w trakcie roku podatkowego, np. dla każdego miesiąca z osobna. Jest to tzw. „śródroczny” spis z natury. W takiej sytuacji jego wartość uwzględniana jest podczas generowania zaliczki na podatek za okres, w którym podatnik zdecydował się podsumować stan magazynu.
Od 1 stycznia 2026 r. wchodzi w życie nowe rozporządzenie w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów, zgodnie z którym dotychczasowy paragraf 24 otrzymuje brzmienie:
!!! „§ 20. 1. Podatnik jest obowiązany do sporządzenia i wpisania do księgi spisu z natury towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, produkcji w toku, wyrobów gotowych, braków i odpadów, zwanego dalej „spisem z natury”, na dzień 1 stycznia, na koniec każdego roku podatkowego, na dzień rozpoczęcia działalności w ciągu roku podatkowego, a także w razie utraty w ciągu roku podatkowego prawa do opłacania podatku na podstawie ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. z 2025 r. poz. 843), zmiany wspólnika, zmiany proporcji udziałów wspólników lub likwidacji działalności.
2. Obowiązek sporządzenia spisu z natury na dzień 1 stycznia roku podatkowego nie dotyczy podatnika, który sporządził spis z natury na koniec poprzedniego roku podatkowego. W tym przypadku zamiast spisu z natury na dzień 1 stycznia roku podatkowego do księgi wpisuje się spis z natury sporządzony na dzień 31 grudnia poprzedniego roku podatkowego.
3. Spis z natury podlega wpisaniu do księgi także wówczas, gdy osoby prowadzące działalność gospodarczą sporządzają go za okresy miesięczne oraz gdy na podstawie odrębnych przepisów jego sporządzenie zarządził naczelnik urzędu skarbowego.”
Remanent w ciągu roku – jak wpływa na wysokość zaliczki na podatek dochodowy?
Podstawą do ustalenia zaliczki na podatek dochodowy w przypadku podatników rozliczających się na zasadach ogólnych lub podatkiem liniowym są przychody przedsiębiorcy, pomniejszone o poniesione przez niego koszty.
Zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy o PIT dochód powiększa się lub pomniejsza o różnicę powstałą w wyniku porównania remanentu końcowego z początkowym. Jeżeli różnica między remanentem końcowym a początkowym jest dodatnia, wówczas dochód powiększa się o tę różnicę, w przypadku, gdy różnica jest ujemna – dochód pomniejsza się.
!! Sporządzając spis z natury w ciągu roku, do wyliczenia różnicy remanentowej dla każdego miesiąca przyjmuje się:
- remanent początkowy na 1 stycznia danego roku,
- końcowy spis z natury sporządzony na ostatni dzień miesiąca, za który liczona jest zaliczka na podatek dochodowy (remanent w ciągu roku).
Remanent w ciągu roku a konieczność zawiadomienia urzędu skarbowego o zamiarze sporządzenia
Od września 2018 roku zniesiony został obowiązek informowania urzędu skarbowego o zamiarze sporządzenia spisu z natury.
Do tej pory przepisy stanowiły, że jeśli podatnik ma zamiar sporządzić spis z natury w innym terminie niż na 1 stycznia, 31 grudnia oraz dzień rozpoczęcia działalności gospodarczej, musi o tym fakcie zawiadomić w formie pisemnej właściwego naczelnika urzędu skarbowego w terminie co najmniej 7 dni przed datą sporządzenia tego spisu.
Aktualnie podatnik, który sporządza remanent w ciągu roku, nie musi o tym fakcie informować urzędu skarbowego.
Źródło : https://poradnikprzedsiebiorcy.pl/-remanent-w-ciagu-roku-a-zaliczka-na-podatek-dochodowy
