Zasady pomniejszania wynagrodzenia zasadniczego oraz ustalania wynagrodzenia chorobowego za czas nieobecności chorobowej zostały dokładnie opisane w kilku aktach prawnych. Jednak mogą zdarzyć się sytuacje, które nie są wprost uregulowane przepisami. Przykładem jest ta, w której pracownik otrzymuje zwolnienie lekarskie na dni wolne od pracy, np. weekend. W efekcie w ciągu miesiąca przepracuje on cały obowiązujący go czas pracy, a oprócz tego przebywa na zwolnieniu lekarskim w czasie dni wolnych. Wielu pracodawców ma wątpliwość, jak prawidłowo rozwiązać taką sytuację i naliczyć wynagrodzenia pracownika.
Swoje stanowisko w tym zakresie wydało Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej:
„[…] w sprawie sposobu ustalania wynagrodzenia w okresie niewykonywania pracy oraz wynagrodzenia stanowiącego podstawę obliczania odszkodowań, odpraw, dodatków wyrównawczych do wynagrodzenia oraz innych należności przewidzianych w Kodeksie pracy […] w celu obliczenia wynagrodzenia, ustalonego w stawce miesięcznej w stałej wysokości, za przepracowaną część miesiąca, jeżeli pracownik za pozostałą część tego miesiąca otrzymał wynagrodzenie określone w art. 92 Kodeksu pracy, miesięczną stawkę wynagrodzenia dzieli się przez 30 i otrzymaną kwotę mnoży przez liczbę dni wskazanych w zaświadczeniu lekarskim o czasowej niezdolności pracownika do pracy wskutek choroby. Tak obliczoną kwotę wynagrodzenia odejmuje się od wynagrodzenia przysługującego za cały miesiąc. Jak wynika z tego przepisu, dotyczy on sytuacji, gdy pracownik przepracował tylko część miesiąca z powodu nieobecności w pracy spowodowanej zwolnieniem lekarskim. W opinii Departamentu, zwrot „przepracowana część miesiąca” należy utożsamiać z sytuacją, w której pracownik przepracował tylko część obowiązującego go wymiaru czasu pracy w danym miesiącu z powodu korzystania ze zwolnienia lekarskiego. Zdaniem Departamentu, powołany wyżej przepis § 11 ust. 1 rozporządzenia nie obejmuje zatem sytuacji, gdy pracownik wprawdzie był nieobecny w pracy z powodu choroby przez część miesiąca, ale mimo to przepracował w tym miesiącu pełny wymiar czasu pracy, zgodnie z obowiązującym go rozkładem czasu pracy. W tej sytuacji pracownikowi przysługuje, zgodnie z art. 80 Kodeksu pracy, wynagrodzenie za cały miesięczny wymiar czasu pracy, tj.: pełne wynagrodzenie określone w stałej stawce miesięcznej.[…]”.
Zgodnie z powyższym stanowiskiem, w sytuacji kiedy pracownik przebywa w miesiącu na zwolnieniu lekarskim, ale mimo to wypracował cały wymagany wymiar czasu pracy, zachowuje on prawo do pełnego wynagrodzenia oraz ma prawo do wynagrodzenia chorobowego za okres niezdolności do pracy.
Przykład 1.
Pracownik pracuje w podstawowym czasie pracy od poniedziałku do piątku. 4 stycznia uległ niegroźnemu wypadkowi na łyżwach i otrzymał zwolnienie lekarskie na 5 i 6 stycznia. Od wtorku 7 stycznia już powrócił do pracy. Podsumowując styczeń, pracownik przepracował cały wymiar czasu pracy wymagany w tym miesiącu, a oprócz tego przebywał na zwolnieniu lekarskim 2 dni. W takiej sytuacji zachowuje prawo do całego wynagrodzenia zasadniczego oraz do wynagrodzenia chorobowego za 2 dni zwolnienia.
Podobna sytuacja ma miejsce, kiedy pracownicy są zatrudnieni na część etatu lub w równoważnym systemie czasu pracy. Ich praca może zostać zaplanowana w taki sposób, że wypracowują swój wymiar czasu pracy w jednej części tygodnia lub miesiąca, a w okresie dni wolnych się rozchorują. W takiej sytuacji również mają prawo do niepomniejszonego wynagrodzenia oraz świadczenia chorobowego.
Przykład 2.
Pani Ania zatrudniona jest w wymiarze ⅗ etatu w aptece i jej rozkład czasu pracy obejmuje pracę od poniedziałku do środy po 8 godzin. Od czwartku do niedzieli pracownica ma wolne. W lutym doszło do sytuacji, w której otrzymała ona zwolnienie od 13 do 14 lutego (czwartek–piątek). W związku z tym, że w lutym wypracowała cały obowiązującą ją wymiar czasu pracy, pracodawca wypłaci jej zarówno wynagrodzenie zasadnicze w całości, jak i wynagrodzenie chorobowe.
Podsumowując, zwolnienie lekarskie na wolny dzień od pracy, podczas gdy reszta miesiąca jest przepracowana, nie wpływa na wysokość wynagrodzenia zasadniczego oraz chorobowego. Wynagrodzenie zasadnicze nie jest pomniejszane za czas choroby, jeśli pracownik w danym miesiącu przepracował pełny obowiązujący go wymiar czasu pracy. Jednak oprócz wynagrodzenia zasadniczego pracownik ma prawo również do świadczenia chorobowego.
