Obecnie przedsiębiorcy są pozbawieni możliwości obciążania kosztów podatkowych poniesionym kosztem w tej części, w jakiej płatność dotycząca transakcji pomiędzy przedsiębiorcami o jednorazowej wartości przekraczającej 15.000 zł (lub równowartość tej kwoty) została dokonana bez pośrednictwa rachunku płatniczego lub na rzecz czynnego podatnika VAT przelewem na rachunek nieznajdujący się na dzień zlecenia przelewu w Wykazie podatników VAT (na białej liście) – w przypadku dostawy towarów/świadczenia usług potwierdzonych fakturą oraz w przypadku, gdy pomimo zawarcia na fakturze wyrazów „mechanizm podzielonej płatności” (MPP), zgodnie z odpowiednimi przepisami ustawy o VAT, została dokonana z pominięciem tego mechanizmu.
Jeżeli podatnik przed zapłatą dokonaną z naruszeniem opisanych reguł zaliczył koszt do kosztów uzyskania przychodów, to w tej części, w jakiej płatność została dokonana w ten sposób, zmniejsza koszty uzyskania przychodów albo zwiększa przychody (w przypadku braku możliwości zmniejszenia kosztów uzyskania przychodów). Korekty tej dokonuje się w miesiącu, w którym odpowiednio została dokonana płatność bez pośrednictwa rachunku płatniczego, został zlecony przelew albo płatność została dokonana z pominięciem MPP.
Szczegółowe zasady dotyczące tej kwestii ustawodawca zawarł w art. 15d ustawy o pdop i odpowiednio art. 22p ustawy o pdof.
W ramach deregulacji resort finansów przygotował, a Rada Ministrów na posiedzeniu w dniu 21 lipca 2026 r. przyjęła projekt nowelizacji przepisów dotyczących tego zagadnienia (druk nr UDER107 z wykazu RCL) i skierowała go do Sejmu (druk sejmowy nr 2837). Wynikająca z niego zmiana w tym zakresie polega na uchyleniu przepisów dotyczących sankcji dla podatników przeprowadzających transakcje z podatnikiem VAT czynnym w sytuacji dokonania płatności należności wynikającej z otrzymanej faktury wystawionej przez podatnika VAT czynnego (transakcja na kwotę powyżej 15.000 zł) na inny rachunek niż zamieszczony w wykazie podmiotów, o którym mowa w art. 96b ust. 1 ustawy o VAT lub dokonanych z pominięciem mechanizmu podzielonej płatności.
W opinii resortu finansów w związku z sukcesywnym wprowadzaniem w 2026 r. Krajowego Systemu e-Faktur, który powinien istotnie przyczynić się do uszczelnienia systemu podatkowego, zasadne jest uchylenie przepisów dotyczących wskazanych sankcji od 1 stycznia 2027 r. Po wejściu w życie nowelizacji podatnicy będą zobowiązani wyłączać z kosztów podatkowych tylko te koszty, które zostały zapłacone bez pośrednictwa rachunku płatniczego.
Źródło: www.gofin.pl
